Oorzaken van plasproblemen
Problemen met plassen hebben verschillende oorzaken. Niet alleen een goedaardige vergroting van de prostaat kan deze klachten geven. Vaak denkt men ten onrechte dat alleen deze vergroting de oorzaak is. Een verkeerde diagnose kan soms vervelende gevolgen hebben.
Belang van controle op tumoren
Het is belangrijk om uit te sluiten dat een tumor in de urinewegen de oorzaak is. Dit kan makkelijk door de huisarts met een urineonderzoek (sediment) en een bloedtest (PSA). Bij twijfel kan de huisarts advies vragen aan een uroloog.
Goedaardige prostaatvergroting (benigne prostaathypertrofie, BPH)
Veranderingen in hormonen beïnvloeden de grootte van de prostaat. De precieze reden waarom de prostaat met de leeftijd groeit, is nog niet helemaal duidelijk. Een vergrote prostaat kan drukken op de plasbuis, waardoor de urinestraal zwakker wordt en typische plasproblemen ontstaan.
Vernauwing van de plasbuis (urethra-stenose of urethra-strictuur)
Een vernauwing in de plasbuis kan aangeboren zijn, maar ontstaat meestal later (verworven). Dit kan een klein vliesje zijn dat de plasbuis op een korte afstand vernauwt. Soms is de vernauwing enkele centimeters lang en zijn er meerdere vernauwingen aanwezig.
Behandeling kan bestaan uit het openmaken met een klein mesje of een Holmiumlaser. Ook het oprekken (dilatatie) is soms mogelijk. Helaas komt een vernauwing vaak terug door littekenvorming, soms na weken, soms pas na jaren. Bij sommige patiënten is een operatie om de plasbuis te herstellen (urethraplastie) een betere optie. Deze ingreep is complex en vereist een langere ziekenhuisopname. Enkel ervaren chirurgen behalen hier goede resultaten mee.
Blaasatonie (verminderde blaasspierfunctie)
Niet altijd is een vernauwing de oorzaak van een verzwakte urinestraal. Soms is de blaas zelf verslapt. De blaas is een spier die kracht kan verliezen door verschillende ziektes. Vaak gaat dit samen met neurologische aandoeningen zoals Parkinson, gevorderde diabetes of multiple sclerose. Ook bij oudere mensen kan blaasatonie optreden zonder duidelijke oorzaak.
De behandeling bestaat vaak uit intermitterend sondage. Sinds kort worden deze sondes in België terugbetaald door het ziekenfonds.
Tumoren
Voordat zeker wordt van een goedaardige oorzaak, moet eerst worden onderzocht of er geen kwaadaardige tumor is die plasproblemen veroorzaakt. Als een tumor vroeg wordt ontdekt, is genezing vaak nog mogelijk. Dit kan een prostaattumor zijn, maar ook een blaastumor of zelfs een tumor elders, zoals in de darm die doordringt tot in de blaas. Dergelijke situaties komen gelukkig zelden voor.
Andere oorzaken
Bovenstaande opsomming is niet volledig. Er bestaan meer mogelijke oorzaken van plasproblemen. Een arts kan de juiste diagnose stellen.
Wanneer contact opnemen?
- Als u veranderingen merkt in uw plasgedrag die blijven aanhouden.
- Bij pijn, bloed in de urine of na het zien van ongewone symptomen.
- Als plassen steeds moeilijker wordt of als u niet volledig leeg kunt plassen.
- Wanneer de klachten uw dagelijks leven beïnvloeden.
Bespreek uw klachten altijd met uw huisarts of uroloog. Zij kunnen het beste onderzoeken wat er aan de hand is en u begeleiden.
Medische disclaimer
Deze informatie vervangt geen medisch advies. Raadpleeg altijd een arts voor een persoonlijke diagnose en behandeling. De inhoud is bedoeld om u beter te laten begrijpen wat er kan spelen, maar elk geval is uniek.